Jip, Janneke en Jeuk

In dezelfde aflevering van Pauw! waarin onze twee nieuwe nationale helden Jan en Thijs met ontembare strijdlust voor de zoveelste keer in Jip en Janneke taal hun boodschap duidelijk maakten, was ook een andere ‘topic’ aan de orde: jeukwoorden.  De eerste associatie die een leerkracht heeft met ‘jeuk’  zal vaak hoofdluis zijn.  Nadat juffrouw Bouma het voor mij semantiseerde werd mijn woordenschat op dat moment met een nieuw woord uitgebreid en omdat ik dit woord direct heel goed kon verankeren aan mijn netwerk van reeds gekende woorden hoefde ik geen moeite te doen om dit woord te consolideren. Bovendien is de woordleerstrategie duidelijk: kijk goed naar het woord zelf en verdeel het in gekende stukjes; woorden waar je jeuk van krijgt.  In de klas werken ‘jeukwoorden’ niet.  Zonder Jip & Janneke taal hebben we namelijk lege wisbordjes, paniek in de tent en een hele volle ‘hulpbak’.

Jeukwoorden schijnen met name te worden bedacht en gebezigd op kantoren.  En daar zijn de onderwijskantoren en de florerende aan onderwijs verwante industrieën met een winstoogmerk geen uitzondering op.  Om maar eens wat te noemen; profileren, reflecteren, 21centuryskills, standupmeetings,  duurzame inzetbaarheid, roeping,  passend onderwijs, factsheets, kernwaarden,  kernconcepten, motto’s, missies en visie…. vooral veel visie.

Hoe ironisch… ‘visie ’valt in de categorie ‘olifant’woorden,  want als niet-klankzuiver woord zullen veel kinderen tot en met groep 5 dit woord dus met twee keer een tweetekenklank schrijven: viesie of viezie.   Nu we toch met taal bezig zijn creëer ik graag een rijke leeromgeving:  weten jullie wat deze spreekwoorden betekenen:  als een olifant door de porseleinkast…  of van een mug een olifant…. Van muggen krijg je trouwens ook heel veel jeuk.    Tijd voor een energizer tussendoor:  Hoe krijg je een olifant in een koelkast….?   Niet… want dat is niet zijn comfortzone.
‘Visie’ de klas inbrengen graag! Maar dan in de vorm van vervanging van een afgeschreven digibord dat de leerkracht doet snakken naar krijtjes, om kinderen wél een verre blik op de wereld te kunnen geven.

bigstock-strong-mouse-6486693

Oke, oke, ik draaf door, want zonder mijn contaclenzen zie ik ook niet scherp. Het is daarom goed dat ik van tijd tot tijd mijn ogen even laat controleren door een deskundige die me vraagt waar ik de cirkel  het scherpst zie; op rood of groen?  Waar draait ’t om?  De allermooiste visie output vind ik dan toch wel  ‘Het Kind Centraal’.    Oh……………
die kende u al?   Dit moet toch echt vast ooit met veel Eureka-gevoel bedacht zijn op een kantoor. Op kantoor verblijven doorgaans géén kinderen!  Tenzij een kind daar door gedragsproblemen even moet worden geparkeerd voor een time-out / cooling-down  omdat dat kind ons mooie credo in de klas zelf iets té letterlijk nam. Egocentrisme blijkt namelijk een kwaliteit die veel van onze 21stcentury-kids al uitstekend beheersen.  De meeste kinderen verblijven in één klaslokaal met een stuk of 27 tegelijk. Maar hoe zet je in hemelsnaam toch 27 youngsters in dezelfde tijd en ruimte centraal???  Onder ‘centraal -staan’ versta ik één in het middelpunt en de rest daar om heen.  Net zoals de zon alle planeten in beweging houdt en in hun eigen baan laat draaien én schijnen.
Vertaling naar een mooie nieuwe visie voor kantoor is snel gemaakt toch. 😉

Iedereen die de aantrekkingskracht voelt om zo’n 27 satellietjes met elk een eigen gebruiksaanwijzing draaiende te houden,  zonder dat ze daarbij uit de baan vliegen heeft geen dure kantoortaal of mooie ópdrachten in schoolgidsen nodig. Die mens stelt zich al decennia lang élke dag,  in dienst van dat kind,  van nature de vragen:
– hoe zorg ik dat mijn groep het fijn heeft
– wat willen (we) onze kinderen leren?
– hoe doen we dat?
– hoe zie ik dat terug?
– is de dag nu alweer voorbij !?

De antwoorden weet hij of zij meestal zelf ook al. Wat hij wel nodig heeft is de brandstof om zijn passie te blijven laten vlammen,  want hij of zij is niet zelfvoorzienend.  De beste motoren komen niet ver op een lege tank.  Wat zou het fijn zijn als het kantoor dan ook een soort fuelstation zou kunnen zijn, compleet met goede coffeecorner, onder de vlag:  Wij tanken met U mee!  (let wel: wij tanken u vol  of meer kilometers voor minder geld  is in deze geen goede bedrijfspolicy).

Nog één woord waar ik eerlijk beken… tot nog niet zolang geleden jeuk van kreeg is het ‘CES-woord’… En nu zit ik hier op de site als CES-reiziger te bloggen.  Dat is nogal een contradictie.  Ik heb namelijk geen ‘CES’ nodig in mijn klas vond ik.  We zijn al een Daltonschool en aan de kapstok Verantwoordelijkheid, Zelfstandigheid, Samenwerking, Effectiviteit en Reflectie kan ik mijn prima passende jas al netjes kwijt. En ook de Ces-principes zijn dan weinig nieuws onder de zon.  En toch ga ik nu mee….   Waarom zo ver weg…..?   Dat begin ik nu ook te begrijpen: even weg uit mijn eigen beperkende mindbubble.  Vooral geïnspireerd door Polderhof- en SKBO-collega’s die me voorgingen, die in hún klassen zich dezelfde vragen stellen als ik en toch zó onder de indruk terugkwamen.  Ik word er altijd blij, trots en zelfs ontroerd van om collega’s aan het werk te mogen zien; wat zij doen, doe ik (dat) ook!?  Vanuit het hart voor hun groep bezig met het realiseren van mooi en goed onderwijs.  Het houdt je een spiegel voor van je eigen leerkrachtgedrag.  Hoe mooi de kans te krijgen om mensen 6000 km verder met dezelfde intenties te treffen. En nu zonder ironie, ik weet best dat iedereen bij SPIEKSAAMBAAS  diezelfde intenties heeft.  En dat we samen trots zijn  op dit vak!  Nog nooit heeft de trots van de leerkracht zo geklonken als in deze nationale onderwijsweek.
Laat ik het woord JEUK dan maar ook een nieuwe betekenis verlenen: Je Eigen Unieke Kracht.  “En…” zei Jip tegen Janneke: “Je mag soms best even krabben”

 

ikbenlekkerstout

EvL 17/10/08

One thought on “Jip, Janneke en Jeuk

  1. als jij nu voor jezelf de goede woorden vindt om te duiden wat je van je wezenlijke ervaringen ginds weet te integreren in je eigen werk mogen het wat mij betreft best jeukwoorden zijn 🙂

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s